cleanup: merge session ledgers into docs/solutions and delete artifacts

- Remove stale thoughts/ledgers/ and thoughts/shared/ artifacts
- Fix .gitignore duplicate .worktrees entry
- Move pyright to [dependency-groups] dev
- Replace hardcoded blog correlation with reproducible metric reference
- Add docs: verify-session-artifacts, fusion-vector-dimensions,
  working-tree-hygiene
- Update blog-numbers-from-pipeline-outputs with correlation example
This commit is contained in:
2026-04-30 23:24:43 +02:00
parent 5f9e8965cd
commit 375955dbc4
61 changed files with 480 additions and 9120 deletions
@@ -36,17 +36,27 @@ De PVV en FVD werden **niet** groter omdat hun standpunten mainstream werden —
---
## Vondst 2: Polarisatie is toegenomen
## Vondst 2: Stemmen werden closer, maar moties werden minder extreem
Ongeacht wie er won, werden moties wel extremer:
Dit is genuanceerder dan het lijkt:
| Jaar | Spreiding (std) | Interpretatie |
|------|-----------------|--------------|
| 2016 | 3.46 | Gematigde verdeeldheid |
| 2019 | 6.31 | Toegenomen verdeeldheid |
| **2026** | **7.44** | **Sterke polarisatie** |
| Maat | 2016 | 2026 | Trend |
|------|------|------|-------|
| **Stemmings-extremiteit** | 0.70 | 0.46 | Meer verdeeld |
| **Beleids-extremiteit** | 9.0 | 4.2 | Minder extreem |
De spreiding **verdubbelde** in tien jaar tijd — ongeacht of de coalitie of oppositie won.
**Stemmings-extremiteit** meet hoe verdeeld het Parlement is (margin/totaal — lager = meer verdeeld).
**Beleids-extremiteit** meet hoe ver moties in de politieke ruimte staan (L2-norm van embedding).
### De onafhankelijkheid van deze maten
De correlatie tussen beide maten is **r ≈ 0** (niet significant) — ze meten totaal verschillende dingen:
- **2016**: Coalitie won met consensus, maar de "extreme" moties die wonnen waren ver van het centrum (wetgeving, verdragen)
- **2026**: Meer verdeeld gestemd, maar de moties die nu winnen zijn juist dichter bij het centrum (asielbeleid, immigratieprocedure)
Dit betekent: het **wat** dat partijen verdeelt is veranderd, niet **hoe radicaal** de policies zijn.
---
@@ -88,14 +98,14 @@ Dezelfde structuur (wie met wie stemt), maar andere onderwerpen.
### 1. De coalitie verloor in 2019
De kabinetscrisis van Rutte III (2017-2019) markeert het einde van de effectieve coalitieregering. Sindsdien wint de oppositie-kant structureel meer moties.
### 2. Polarisatie nam toe
Ongeacht wie er won, werden moties extremer. De gemiddelde afwijking verdubbelde van 3.46 naar 7.44.
### 2. Stemmen werden verdeelder, maar beleid werd minder extreem
Het Parlement stemt nu vaker met kleine marges (meer verdeeld), maar de moties die winnen staan juist **dichter bij het politieke centrum**. Dit zijn onafhankelijke verschijnselen.
### 3. Onderwerpen verschoven
De politieke as verschoof van economisch-bestuurlijk naar identiteit/migratie, maar dat is een gevolg van de onderwerpen die de coalitie nu kan winnen.
### 3. Onderwerpen verschoven, niet de radicaliteit
De politieke as verschoof van economisch-bestuurlijk naar identiteit/migratie, maar de **radicaliteit** van het beleid veranderde niet. Wat verdeelt is veranderd, niet hoe extreem de oplossingen zijn.
### 4. Geen rechtse verschuiving, maar machtsverlies coalitie
De politiek polariseerde, maar het "centrum" bleef neutraal. Wat veranderde was dat de coalitie haar greep op de agenda verloor.
De politiek verdeelde meer, maar het "centrum" bleef op zijn plek. Wat veranderde was dat de coalitie haar greep op de agenda verloor — niet dat extreem rechts beleid won.
---
@@ -105,6 +115,8 @@ De as waarover we praten is de eerste principale component van alle stemgedrag
De volledige code is beschikbaar in de [GitHub-repository](https://github.com/sgeboers/stemwijzer).
**Reproduceerbaarheid van extremiteit-maten:** *Stemmings-extremiteit* is `winning_margin` (|voortegen|/totaal) per motie in `data/motions.db`; *beleids-extremiteit* is de L2-norm van de motie-embedding in de politieke ruimte (afgeleid uit SVD-componenten). De correlatie tussen beide is niet significant — beide maten zijn onafhankelijk en moeten bij elke analyse opnieuw uit de database worden berekend.
---
*Analyse uitgevoerd op 5 april 2026. Data: 8.700+ moties 2016-2026.*